Hipoterapia

Co to jest hipoterapia?

jest to ukierunkowane działanie terapeutyczne mające służyć poprawie funkcjonowania człowieka w sferach fizycznej, emocjonalnej, poznawczej i/lub społecznej, podczas którego, specjalnie przygotowany koń, stanowi integralną część procesu terapeutycznego.
Realizowana jest przez wykwalifikowanego hipoterapeutę zgodnie z zaleceniami lekarza kierującego na hipoterapię i we współpracy z innymi specjalistami prowadzącymi danego pacjenta.

Oddziaływanie hipoterapii

  1. Sfera fizyczna – podnoszenie ogólnej sprawności, normalizacja napięcia mięśniowego; torowanie prawidłowego wzorca chodu; poprawa koordynacyjnych zdolności motorycznych, głównie równowagi i poczucia rytmu; poprawa orientacji w przestrzeni i schemacie własnego ciała; stymulacja i normalizacja czucia głębokiego i powierzchniowego.

  2. Strefa emocjonalno-motywacyjna – wzrost motywacji i akceptacji procesu terapeutycznego; zwiększenie poczucia własnej wartości; zmniejszenie zaburzeń emocjonalnych.

  3. Strefa poznawcza – stymulacja odbioru wrażeń zmysłowych; poprawa percepcji wzrokowej i słuchowej; stymulacja uwagi, pamięci, myślenia, mowy; nabywanie i rozwijanie nowych umiejętności.

  4. Strefa społeczna – aktywizacja psychospołeczna; rozwijanie pozytywnych relacji społecznych.

Formy hipoterapii

Fizjoterapia na koniu – gimnastyka lecznicza na koniu poruszającym się stępem, mająca na celu usprawnienie ruchowe; prowadzona przez fizjoterapeutę lub pod jego kierunkiem.

Psychopedagogiczna jazda konna i woltyżerka – zespół działań jeździeckich, pedagogicznych i psychologicznych podejmowanych w celu usprawnienia intelektualnego, poznawczego, emocjonalnego i fizycznego; prowadzona przez psychologa, pedagoga, terapeutę zajęciowego lub pod ich kierunkiem.

Terapia kontaktem z koniem – celem terapii jest nawiązanie kontaktu pacjenta ze zwierzęciem, z otaczającym środowiskiem, wreszcie z innymi ludźmi, jej istotą jest kontakt pacjenta z koniem, stworzenie sytuacji terapeutycznej, a nie samo dosiadanie konia; prowadzona przez psychologa, pedagoga, lekarza psychiatrę lub pod ich kierunkiem.

Ponadto wyróżnia się jazdę konną dla osób niepełnosprawnych (rekreacyjną i sportową), która nie stanowi części hipoterapii, ale jest z nią ściśle związana i może mieć aspekt terapeutyczny.

Wskazania

Hipoterapia może przynosić korzyści we wszystkich obszarach funkcjonowania człowieka: fizycznym, motywacyjnym, emocjonalnym, poznawczym oraz społecznym. Każda osoba niepełnosprawna, cierpiąca na jakąkolwiek chorobę czy zaburzenie może wynieść specyficzne dla siebie korzyści z zajęć hipoterapeutycznych.
Hipoterapii poddawane są najczęściej osoby z następującymi schorzeniami i zaburzeniami rozwoju.

DZIECI
Zespoły neurologiczne:

  1. Mózgowe porażenie dziecięce, konieczna samodzielna kontrola głowy i czynna pozycja siedząca pacjenta.
  2. Stany po urazach czaszkowo-mózgowych.
  3. Minimalne uszkodzenia mózgu.
  4. Choroby mięśni (przy sile mięśni ocenianej w skali Lovetta na min. 3 punkty), konieczna indywidualizacja intensywności i czasu zajęć.
  5. Dzieci niedowidzące i niewidome.
  6. Choroby i zaburzenia psychiczne.

Zespoły ortopedyczne:

  1. Wady postawy.
  2. Skoliozy.
  3. Stany po amputacji i wady rozwojowe kończyn.

Inne:

  1. Zespoły genetyczne, np. Zespół Down’a.
  2. Przepukliny oponowo-rdzeniowe, w zależności od wysokości uszkodzenia, obrazu klinicznego, współwystępowania wodogłowia.
  3. Zespoły psychologiczne: zaburzenia emocjonalne, upośledzenia umysłowe, niedostosowanie społeczne.
  4. Opóźnienie psychoruchowe o nieustalonej etiologii.

DOROŚLI

  1. Stwardnienie rozsiane.
  2. Stany po udarze.
  3. Stany po urazach czaszkowo – mózgowych.
  4. Inne choroby narządu ruchu na tle neurologicznym i ortopedycznym.
  5. Choroby i zaburzenia psychiczne.
  6. Uzależnienia.
  7. Patologie społeczne.

Przeciwskazania

Przeciwwskazania bezwzględne:

  • Uczulenie na sierść, pot lub zapach konia.
  • Nie wygojone rany.
  • Nietolerancja tej formy terapii przez pacjenta, np. niepohamowany lęk.
  • Odklejanie siatkówki, wzmożone ciśnienie śródgałkowe.
  • Brak kontroli głowy w rozwoju motorycznym i czynnej pozycji siedzącej.
  • Wodogłowie bez wszczepionej zastawki.
  • Niestabilność kręgów szyjnych występująca np. w zespole Down’a.
  • Zwichnięcia i podwichnięcia stawów biodrowych.
  • Skoliozy powyżej 20° wg Coba oraz progresujące skoliozy idiopatyczne.
  • Choroby mięśni przy sile mięśni ocenianej poniżej 3 punktów w skali Lowetta.
  • Pogorszenie stanu w zespołach neurologicznych, stanach po urazach czaszkowo-mózgowych, chorobach mięśni.
  • Ostre stany chorób i zaburzeń psychicznych.
  • Podwyższona temperatura.
  • Ostre choroby infekcyjne.

Przeciwwskazania względne:

  • Padaczka nieuregulowana.
  • Upośledzenie umysłowe w stopniu głębokim.
  • Zaburzenia mineralizacji kości.
  • Utrwalone deformacje i zniekształcenia, przykurcze, ograniczenia zakresu ruchu układu kostno-stawowego.
  • Dyskopatia.
  • Hemofilia oraz inne skazy krwotoczne.
  • Schorzenia okulistyczne – wymagana konsultacja.

Do pobrania